10 ธันวาคม วันต่อต้านโรคมะเร็งแห่งชาติ “สิทธิประโยชน์เข้มแข็ง–นวัตกรรมก้าวหน้า เพื่อการดูแลผู้ป่วยมะเร็งไทยอย่างเท่าเทียม”

---

“โรคมะเร็ง” ยังคงเป็นปัญหาสาธารณสุขสำคัญของประเทศไทย โดยมีแนวโน้มอัตราการเกิดสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง แต่ละปีมีผู้ป่วยมะเร็งรายใหม่มากกว่า 140,000 คนต่อปี หรือประมาณ 400 คนต่อวัน มะเร็งที่พบบ่อยที่สุดได้แก่มะเร็งตับ มะเร็งท่อน้ำดี มะเร็งเต้านม มะเร็งลำไส้ใหญ่และทวารหนัก มะเร็งปอดและมะเร็งปากมดลูก ภาระโรคที่เติบโตขึ้นต่อเนื่องนี้สะท้อนความจำเป็นที่ประเทศต้องมีระบบจัดการโรคมะเร็งที่เข้มแข็งครอบคลุมและเท่าเทียม  

นายแพทย์สกานต์ บุนนาค รองอธิบดีกรมการแพทย์ กล่าวว่า ประเทศไทยได้วางรากฐานการเข้าถึงบริการด้วยระบบ “หลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า” (Universal Coverage Scheme: UCS) ซึ่งทำให้ประชาชนส่วนใหญ่เข้าถึงการป้องกันคัดกรองวินิจฉัยและรักษาโรคมะเร็งได้โดยไม่ต้องกังวลเรื่องค่าใช้จ่าย นับเป็นจุดเริ่มต้นสำคัญของความเท่าเทียมด้านสุขภาพ ต่อมากระทรวงสาธารณสุขได้ยกระดับคุณภาพบริการด้วยระบบ “Cancer Anywhere” ที่ช่วยให้ผู้ป่วยสามารถรับการดูแลต่อเนื่องได้ทุกพื้นที่ และพัฒนาเป็น “SSO Cancer Care” สำหรับผู้ประกันตน เพื่อให้ได้รับบริการรักษาที่ได้มาตรฐานอย่างครอบคลุมยิ่งขึ้น แม้ประเทศไทยจะมีระบบหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าที่เป็นรากฐานของความเสมอภาค แต่ความท้าทายสำคัญยังคงอยู่ที่การเข้าถึงนวัตกรรมการรักษาต้นทุนสูง โดยเฉพาะผลิตภัณฑ์การแพทย์ขั้นสูง(Advanced Therapy Medicinal Products: ATMPs) อย่างไรก็ตาม ปัจจุบันประเทศไทยได้เริ่มสร้างความร่วมมือแบบ “ห่วงโซ่คุณค่าทั้งระบบ” ระหว่างกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ (ผู้ผลิต) สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (ผู้ออกกฎระเบียบควบคุม) กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ (ผู้กำหนดมาตรฐาน) และกรมการแพทย์ (ผู้ใช้บริการ) เพื่อขับเคลื่อนนโยบาย “เครื่องยนต์ทางเศรษฐกิจใหม่ของประเทศด้วยการแพทย์มูลค่าสูง” ซึ่งจะช่วยให้เทคโนโลยีสมัยใหม่เข้ามาใกล้ชิดประชาชนมากขึ้นในอนาคต  

เรืออากาศเอกนายแพทย์สมชาย ธนะสิทธิชัย ผู้อำนวยการสถาบันมะเร็งแห่งชาติ กล่าวว่า ความก้าวหน้าของเทคโนโลยีการรักษามะเร็งในประเทศไทยควบคู่ไปกับการพัฒนานโยบาย เทคโนโลยีการรักษามะเร็งในประเทศไทยก็ก้าวหน้าอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะนวัตกรรมการรักษาแบบแม่นยำสูง(Precision Therapy) ที่ช่วยเพิ่มโอกาสการรักษาและลดผลข้างเคียง เช่น ระบบรังสีโรบอติก (CyberKnife) ที่สามารถติดตามการเคลื่อนไหวของเนื้องอกและฉายรังสีได้อย่างแม่นยำ ปัจจุบันมีบริการในโรงพยาบาลชั้นนำหลายแห่งในประเทศไทย และยังมีการนำไปประยุกต์เพื่อรักษาภาวะเฉพาะ เช่น ภาวะไทรอยด์ขึ้นตา(Thyroid Eye Disease: TED) อีกทั้งเทคโนโลยีการฉายรังสีขณะผ่าตัด (Intraoperative Radiotherapy) เริ่มถูกนำมาใช้ในศูนย์การแพทย์บางแห่ง ช่วยลดความเสียหายต่อเนื้อเยื่อปกติและอาจย่นระยะเวลาการรักษาได้อย่างมีประสิทธิภาพ อย่างไรก็ตาม การมีเทคโนโลยีล้ำสมัยเพียงอย่างเดียวยังไม่เพียงพอ สิ่งสำคัญคือการออกแบบระบบบริการที่ประชาชนส่วนใหญ่สามารถเข้าถึงได้อย่างเป็นธรรม และต้องคำนึงถึงความยั่งยืนของระบบสุขภาพในระยะยาวควบคู่กันไป อีกทั้งการส่งเสริมการป้องกันโรคก็เป็นอีกมิติที่ไม่ควรมองข้าม เพราะสามารถลดความจำเป็นในการใช้เทคโนโลยีราคาแพงได้อย่างมีนัยสำคัญ

เนื่องในโอกาสวันต่อต้านโรคมะเร็งแห่งชาตินี้ ขอเชิญชวนให้ประชาชนทุกคนตรวจสอบสิทธิสุขภาพของตนเอง ทั้งสิทธิหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า สิทธิประกันสังคมหรือประกันสุขภาพเพิ่มเติม และพูดคุยกับหน่วยบริการเพื่อทำความเข้าใจทางเลือกรักษาป้องกันและคัดกรอง ขณะเดียวกันทุกภาคส่วนทั้งภาครัฐเอกชน และประชาชนจำเป็นต้องร่วมกันสร้างระบบที่เข้มแข็ง เท่าเทียม และยั่งยืน เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นของประชาชนไทยทุกคน

หากท่านมีข้อสงสัยหรือต้องการหาความรู้ศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมได้จากสถาบันมะเร็งแห่งชาติ ผ่านทา Facebook : สถาบันมะเร็งแห่งชาติ National Cancer Institute  และ  Line : NCI รู้สู้มะเร็ง